استانداردهای توکن در سالیدیتی

استانداردهای توکن در سالیدیتی | ERC-20، ERC-721 و ERC-1155 به زبان ساده و دقیق

یکی از مهم‌ترین اجزای توسعه قراردادهای هوشمند در اتریوم، استفاده از استانداردهای توکن است. این استانداردها نه‌تنها موجب هماهنگی و تعامل بین قراردادها و اپلیکیشن‌ها می‌شوند، بلکه امنیت، سازگاری با کیف‌پول‌ها و صرافی‌ها، و مقیاس‌پذیری را تضمین می‌کنند. در این مطلب به بررسی سه استاندارد پرکاربرد ERC-20، ERC-721 و ERC-1155 در سالیدیتی می‌پردازیم. همچنین نمونه کدهای عملی برای هرکدام ارائه شده تا بتوانید خودتان از صفر یک توکن بسازید.

ERC-20: استاندارد توکن‌های قابل تعویض (Fungible Tokens)

ERC-20 متداول‌ترین استاندارد برای ساخت توکن‌های دیجیتال قابل تعویض است. توکن‌هایی که از این استاندارد پیروی می‌کنند، همانند یکدیگر هستند و ارزش و ویژگی یکسانی دارند؛ مانند ارزهای دیجیتال، توکن‌های پاداش، یا دارایی‌های مالی قابل تقسیم.

ویژگی‌ها:

• 
  

  تمام واحدهای توکن ارزش برابر دارند.

  
  


• 
  

  قابلیت انتقال، تایید و نگهداری توسط قراردادهای دیگر.

  
  


• 
  

  استانداردسازی برای کیف‌پول‌ها و صرافی‌ها.

  
  

ساخت یک توکن ERC-20 با OpenZeppelin:

// SPDX-License-Identifier: MIT
pragma solidity ^0.8.0;
import "@openzeppelin/contracts/token/ERC20/ERC20.sol";
contract GoldToken is ERC20 {
    constructor() ERC20("Gold Token", "GLD") {
        _mint(msg.sender, 1000000 * 10 ** decimals());
    }
}

• 
  

  با استفاده از این قرارداد، توکنی با نام "Gold Token" و نماد "GLD" ایجاد شده که یک میلیون واحد دارد.

  
  


• 
  

  تمامی توکن‌ها هنگام استقرار به آدرس سازنده اختصاص داده می‌شود.

  
  

ERC-721: استاندارد توکن‌های غیرقابل تعویض (NFT)

ERC-721 اولین استاندارد رسمی برای ساخت NFT (Non-Fungible Token) است. این توکن‌ها یکتا هستند و به هیچ وجه قابل تعویض با یکدیگر نیستند. هر توکن نمایان‌گر یک دارایی منحصربه‌فرد است؛ مانند تابلوهای هنری، آیتم‌های خاص بازی، یا سند مالکیت دیجیتال.

ویژگی‌ها:

• 
  

  هر توکن دارای شناسه‌ی یکتا (tokenId) است.

  
  


• 
  

  امکان اتصال متادیتا (metadata) و فایل‌ها از طریق URI.

  
  


• 
  

  مناسب برای بازارهای دیجیتال، بازی‌ها، هنر و کلکسیون‌ها.

  
  

توابع کلیدی:

• 
  

  ownerOf(tokenId)

  
  


• 
  

  safeTransferFrom(from, to, tokenId)

  
  


• 
  

  tokenURI(tokenId)

  
  


• 
  

  approve(to, tokenId)

  
  

ساخت یک NFT ساده:

// SPDX-License-Identifier: MIT
pragma solidity ^0.8.0;
import "@openzeppelin/contracts/token/ERC721/ERC721.sol";
contract ArtGallery is ERC721 {
    uint public currentId;
    address public admin;
    constructor() ERC721("ArtGallery", "ART") {
        admin = msg.sender;
    }
    function mint(address to) external {
        require(msg.sender == admin, "Only admin");
        _safeMint(to, currentId);
        currentId++;
    }
}

ERC-1155: ترکیب توکن‌های قابل و غیرقابل تعویض

ERC-1155 استانداردی نوین و چندمنظوره است که توسط Enjin معرفی شد. برخلاف ERC-20 یا ERC-721 که محدود به یک نوع توکن هستند، در ERC-1155 می‌توان توکن‌های مختلف (چه قابل تعویض و چه غیرقابل تعویض) را در یک قرارداد نگهداری کرد.

مزایا:

• 
  

  پشتیبانی از انواع توکن در یک قرارداد واحد.

  
  


• 
  

  انتقال چند توکن در یک تراکنش (batch transfer) با مصرف گس کمتر.

  
  


• 
  

  مناسب برای بازی‌ها، متاورس‌ها و پروژه‌های چندارزی.

  
  

توابع خاص:

• 
  

  safeBatchTransferFrom(...)

  
  


• 
  

  balanceOfBatch(...)

  
  


• 
  

  setURI(...)

  
  

نمونه کد پایه ERC-1155:

// SPDX-License-Identifier: MIT
pragma solidity ^0.8.0;
import "@openzeppelin/contracts/token/ERC1155/ERC1155.sol";
contract GameAssets is ERC1155 {
    constructor() ERC1155("https://api.example.com/metadata/{id}.json") {}
    function mint(address to, uint256 id, uint256 amount) external {
        _mint(to, id, amount, "");
    }
}

• 
  

  در این مثال می‌توان آیتم‌هایی مانند "شمشیر"، "سپر"، یا "NFT خاص" را با شناسه متفاوت ضرب (mint) کرد.

  
  

نکات تکمیلی برای طراحی توکن حرفه‌ای

• 
  

  استفاده از کتابخانه OpenZeppelin برای پیاده‌سازی مطمئن و امنیتی.

  
  


• 
  

  تعیین دقیق اعشار (decimals) برای توکن‌های ERC-20.

  
  


• 
  

  در نظر گرفتن محدودیت‌های mint و burn برای کنترل عرضه.

  
  


• 
  

  استفاده از تابع AccessControl برای مدیریت سطوح دسترسی در پروژه‌های پیشرفته.

  
  


• 
  

  استفاده از Events برای ثبت دقیق تراکنش‌ها در شبکه.

  
  

جمع‌بندی

آشنایی با استانداردهای ERC یکی از پایه‌های اصلی توسعه در دنیای Web3 و بلاک‌چین است. با استفاده از ERC-20 می‌توان توکن‌های مالی قابل تعویض ساخت؛ با ERC-721 توکن‌های یکتا مانند NFTها را ایجاد کرد؛ و با ERC-1155 توکن‌هایی انعطاف‌پذیرتر و چندمنظوره پیاده‌سازی نمود. با انتخاب استاندارد مناسب، رعایت اصول امنیتی و استفاده از ابزارهای حرفه‌ای مانند OpenZeppelin، مسیر توسعه توکن‌سازی ایمن و حرفه‌ای را هموار خواهید کرد.